ซ่อมภาพเก่า: เริ่มจากสแกนให้คมก่อนลงสี

ภาพเก่าแบบไหนที่คุ้มจะซ่อม

อัปโหลดภาพหนึ่งรูป จะได้ไฟล์ที่คมขึ้นและมีสี องค์ประกอบกับสัดส่วนยังตามต้นฉบับ ภาพที่คนในภาพกินพื้นที่เกินหนึ่งในสามของเฟรม และภาพที่ยังครบเพียงแค่สีซีด จะได้ผลดีที่สุด ส่วนภาพที่คนในภาพเล็กหรือถูกตัดครึ่ง มักได้หน้าที่วาดขึ้นใหม่มากกว่าที่กู้คืนมา

จะคุ้มหรือไม่ เปิดไฟล์ที่ 100% แล้วดูลายเปลือกตา หางมุมปาก และลายทอของเสื้อ ถ้าโครงสร้างพวกนี้ยังอยู่ ก็ยังมีข้อมูลให้เทียบ ถ้าทั้งสามจุดกลายเป็นก้อนเรียบไปหมด การซ่อมจะกลายเป็นการวาดหน้าใหม่ทั้งใบ

ภาพที่ซีดยังพอไหว เพราะรายละเอียดซ่อนอยู่ใต้ความเหลือง ที่ยากคือส่วนที่ข้อมูลไม่เคยมี เช่นจุดสว่างจ้า หรือมุมภาพที่ถูกฉีกหายไปครึ่งตา การเร่งความเข้มหรือเพิ่มคอนทราสต์เองก่อนอัปโหลดไม่ช่วย เพราะจุดที่ดำสนิทไม่ได้คืนรายละเอียดที่หายไป

ถ้าจะพิมพ์ใหญ่ใส่กรอบ แต่มีแค่ภาพถ่ายเฉียงผ่านกระจก ควรข้ามไปก่อน รอยเล็ก ๆ บนจอจะกลายเป็นรอยจริงบนกระดาษหนา ถ้าภาพนั้นมีอยู่ใบเดียว ควรกลับไปสแกนให้ตรงก่อน แล้วค่อยใช้เครื่องมือ

จากหน้าอัลบั้มถึงไฟล์งานจริง

ยี่สิบนาทีที่เตรียมไฟล์ต้นฉบับกำหนดผลลัพธ์เกือบทั้งหมด แสงสะท้อน มุมที่เอียง และความคมที่โปรแกรมสแกนใส่ให้เอง จะติดไฟล์ขึ้นไปและแก้ไม่ได้ ถ้าต้นฉบับเอียงหรือมีเงามือบังอยู่ เครื่องมือจะอ่านเงาเป็นส่วนหนึ่งของภาพและซ่อมมันให้กลายเป็นเนื้อผ้าไปด้วย

1. ถอดภาพออกจากอัลบั้มหรือกรอบก่อน ถ่ายผ่านกระจกหรือซองพลาสติกจะพาแสงสะท้อนกับฝ้าขุ่นเข้ามาเป็นส่วนหนึ่งของภาพ รวมทั้งรอยนิ้วมือบนซอง ที่เครื่องมืออ่านเป็นรายละเอียดจริงและซ่อมให้กลายเป็นลวดลาย
2. มีสแกนเนอร์ก็ใช้เลย ภาพขนาดโปสการ์ดตั้ง 600 dpi ส่วนภาพเล็กกว่านามบัตรตั้ง 1200 dpi เผื่อไว้ตัดเจาะเข้าไปที่ใบหน้า ถ้าภาพมาจากหน้าหนังสือหรือหนังสือพิมพ์ ให้เปิดตัวกรองลายพิมพ์ไว้ ไม่งั้นลายตารางของหมึกพิมพ์จะถูกอ่านเป็นลวดลายบนเสื้อผ้าไปด้วย
3. ถ้ามีแต่มือถือ วางภาพให้เรียบ ยืนเยื้องไปข้างหนึ่งให้แสงจากหน้าต่างสาดเฉียงผ่านผิวภาพ แล้วถ่ายตรงลงมาจากระยะประมาณ 30 เซนติเมตร ไม่ใช้แฟลช ไม่ซูมดิจิทัล และเว้นขอบรอบภาพไว้นิดหน่อย ถ่ายหลายใบแล้วเลือกใบที่คมที่สุด ไม่ใช่ถ่ายใบเดียวแล้วหวังว่าคม
4. เปิดไฟล์ที่ 100% แล้วเลือกให้ได้ว่าครั้งนี้จะแก้แค่จุดสำคัญที่สุดจุดเดียว รอยพับที่ทับมุมปากกับรอยพับบนผนังหลังคนละระดับความยากกัน และการแก้พร้อมกันทั้งสองจุดมักทำให้หน้าที่ได้ดูเรียบเกินจริง
5. อัปโหลดไฟล์สแกนที่ยังไม่ผ่านการแต่งลงเทมเพลตซ่อมภาพเก่า ทีละรูป อย่าเพิ่มความคมหรือลดนอยซ์มาก่อน เพราะร่องรอยพวกนั้นจะถูกอ่านเป็นรายละเอียดจริงและถูกขยายตามไปด้วย และไฟล์ที่มีร่องรอยการปรับอยู่แล้วจะทำให้จุดเสียหายเดิมกลืนกับพื้นหลังจนแยกไม่ออกว่าอันไหนของเดิม
6. เทียบผลลัพธ์กับต้นฉบับที่ระดับซูมเดียวกันก่อนกดดาวน์โหลด และเก็บไฟล์สแกนเดิมไว้ในโฟลเดอร์ที่ไม่เขียนทับ ถ้าตั้งใจทำหลายใบ ให้เริ่มจากใบที่เสียหายน้อยที่สุดก่อน เพื่อดูว่าชุดภาพนี้ให้ผลไปทางไหน

ทำอย่างไรให้หน้าคนในภาพยังเป็นคนเดิม

ความผิดหวังที่เจอบ่อยไม่ใช่รอยขีดที่ยังเหลือ แต่เป็นใบหน้าที่กลับมาเนียนและอ่อนกว่าคนในภาพ เพราะเครื่องเรียนรู้จากผิวเนียน จึงเติมค่าเฉลี่ยลงในจุดที่ข้อมูลหาย จุดที่ชัดที่สุดคือร่องแก้มกับรอยย่นรอบตา ซึ่งหายไปก่อนเพื่อน

• จัดไฟล์ต้นฉบับก่อน ถ้าในไฟล์สแกนยังเห็นขนตาและขอบริมฝีปาก การลงสีจะเดินตามเส้นนั้น ถ้าต้นฉบับเป็นก้อนเบลอ เครื่องมือก็ได้แต่เดา ไฟล์จากเครื่องสแกนมักได้เปรียบไฟล์จากมือถือตรงจุดนี้
• ดูผลลัพธ์ที่ 100% แล้วเพ่งสามจุดคือ ตา หางมุมปาก และไรผม ถ้าตาเป็นเหมือนลูกแก้วหรือสีม่านตาเปลี่ยนไป อย่าเพิ่งส่งไปพิมพ์ ถ้าผิวเรียบจนไม่เหลือร่องรอยความต่างของสี ควรกลับไปดูไฟล์ต้นฉบับว่าข้อมูลหายไปตั้งแต่ตอนสแกนหรือไม่
• รันไฟล์เดิมสองรอบแล้วเทียบกันได้ผลกว่าการไล่ปรับค่าต่าง ๆ เพราะการสร้างใหม่ไม่ได้ซ้ำเดิมเสมอ และรอบสองมักจัดการรอยพับกับเม็ดนอยซ์ต่างออกไป ถ้าไม่ถูกใจทั้งสองรอบ ให้เปลี่ยนไปใช้ไฟล์สแกนที่คมกว่าหรือตัดให้ชิดใบหน้ามากขึ้น แทนการรันรอบที่สามบนไฟล์เดิม
• ภาพหมู่ที่มีคนเยอะให้แยกทำ ในภาพโต๊ะจีนแปดคน ใบหน้าคนแถวหลังกว้างเพียงไม่กี่สิบพิกเซลและกลับมาเป็นคนแปลกหน้า ให้ตัดเป็นกลุ่มสองสามคนแล้วซ่อมแยกกัน จากนั้นค่อยเลือกตอนท้ายว่าจะใช้ภาพเต็มหรือภาพที่ตัดแล้ว แต่ถ้าต้องใช้ทั้งภาพ ควรเทียบใบหน้าที่ซ่อมแยกกับใบหน้าในภาพเต็มว่าเข้ากันไหม
• อย่าแก้สัดส่วนเองก่อนอัปโหลด เทมเพลตคงอัตราส่วนเดิมไว้ การตัดเป็นจัตุรัสหรือขนาด 3x5 จึงเป็นงานหลังดาวน์โหลด และการตัดขอบภาพทิ้งก่อนอัปโหลดจะทำให้ไม่มีเนื้อภาพเหลือไว้เย็บกลับ

ความเสียหายที่ซ่อมไม่ได้

มีความเสียหายที่ทำได้แค่เดา ทั้งจุดขาวโพลน เงามืดที่รายละเอียดหาย และมุมภาพที่ขาด ลายถี่ ๆ อย่างลูกไม้กับใบไม้ทึบก็มักกลับมาเป็นลายซ้ำจนดูประดิษฐ์ จุดขาวโพลนคือบริเวณที่ไฟล์สแกนไม่มีข้อมูลเลย เครื่องมือจะเติมสีผิวหรือสีผนังลงไปแทน

การลงสีก็เป็นการอนุมาน ภาพที่ซีดเกือบขาวดำจะได้สีที่ดูมั่นใจ ทั้งเสื้อเทากลายเป็นกรมท่าและโค้ตสีน้ำตาลกลายเป็นแดงไวน์ ซึ่งมักไม่ตรงกับความจำของคนในบ้าน

เก็บไฟล์สแกนเดิมไว้เสมอ และตรวจผลลัพธ์ที่ขนาดเดียวกับที่จะพิมพ์จริง ลายซ้ำกับผิวเรียบเกินจริงมองไม่เห็นบนแล็ปท็อปแต่โผล่ทันทีบนกระดาษ A3 ถ้ายังไม่ถูกใจ ให้ลองรันใหม่จากไฟล์เดิมอีกรอบก่อนไปแก้อย่างอื่น

ภาพที่ซ่อมแล้วเอาไปทำอะไรต่อได้

คนส่วนใหญ่ซ่อมภาพเก่าเพื่อส่งคืนให้ใครสักคน เช่นพิมพ์ใส่กรอบในวันครบรอบ ทำภาพงานรำลึก หรือส่งภาพครอบครัวให้ญาติ ควรตรวจใบหน้าที่ขนาดพิมพ์จริงก่อน

ภาพบุคคลเดี่ยวมักถูกทำต่อเป็นภาพโปรไฟล์ทางการ ตัดเป็นจัตุรัส วางตาไว้บนหนึ่งในสามของภาพ ถ้าในภาพมีคนเดียวและหน้าชัด ไฟล์ที่ซ่อมแล้วมักทำภาพโปรไฟล์ได้ผลกว่าไฟล์เก่า