Phóng to ảnh lên 2K hay 4K: điều gì cứu được và điều gì không

Ảnh nào đáng phóng to, ảnh nào không

Công cụ loại này đọc những điểm ảnh bạn đang có rồi dựng lại phần còn thiếu. Đường viền sắc nét hơn, vùng bị nén nhoè trở nên mượt hơn, các họa tiết nhỏ được thêm chi tiết hợp lý theo quy luật xung quanh. Điều kiện để ăn là ảnh gốc còn bề mặt thật để tham chiếu. Chỗ nào vốn đã nhoè thì công cụ chỉ có thể bịa, và phần bịa đó nhìn là nhận ra ngay trên bản phóng to.

Đáng thử: ảnh nét nhưng thiếu kích thước, ví dụ tấm ảnh rộng 1600 điểm ảnh phải kéo lên 3000 cho trang sản phẩm, hay ảnh chụp giấy tờ cần in ra cho người khác đọc. Không đáng thử: ảnh mềm từ mép này sang mép kia, ảnh chụp khi ống kính còn bẩn, và ảnh chỉ hỏng ở độ sáng hay màu sắc. Thêm điểm ảnh không kéo lại được vùng sáng bị lệch.

Trước khi tải lên, dành mười giây tự kiểm tra: mở ảnh gốc ở 100% và nhìn vào chi tiết bạn quan tâm nhất. Nếu viền ở đó vẫn tách bạch thì bản phóng to nhiều khả năng vẫn đứng được. Nếu chúng đã nhoè vào nhau, bạn chỉ đang đặt một bản nhoè to hơn.

Các bước thực hiện, từ chọn file đến lưu kết quả

Hãy bắt đầu từ file lớn nhất và ít bị nén nhất mà bạn có. Cùng một tấm ảnh thường tồn tại ở vài nơi: bản gốc trong thư viện ảnh, bản đã đi qua ứng dụng chat, và bản tải lại từ mạng xã hội. Hai bản sau bị nén khá nặng, và một khi vết vuông đã nằm trong ảnh thì không gỡ ra được; công cụ không phân biệt nổi đâu là vết nén, đâu là bề mặt thật.

1. Chọn bản lớn nhất và sạch nhất. Trên điện thoại, dùng bản gốc trong thư viện ảnh chứ đừng dùng tấm nhận qua tin nhắn.
2. Kiểm tra kích thước điểm ảnh thật trước khi tải lên. Trên máy tính bấm chuột phải xem thuộc tính, trên điện thoại xem phần thông tin ảnh, rồi ghi lại chiều rộng.
3. Đặt mức phóng dựa trên ảnh gốc. Gấp đôi chiều rộng là vùng an toàn; gấp bốn chỉ chịu được khi ảnh gốc sạch và có bề mặt thật; cao hơn nữa là bỏ thời gian mua phỏng đoán.
4. Chạy một lần duy nhất với mức mặc định. Đừng đưa kết quả vào chạy tiếp ngay, vì như vậy là phóng to thêm một lần nữa phần bề mặt do lần đầu tạo ra.
5. Tải về rồi so ở 100%, đừng xem ở chế độ vừa màn hình. Nhìn lần lượt viền tóc, lông mi, răng, chữ nhỏ, và các họa tiết lặp như gạch, vải dệt hay sàn lát.
6. Lưu thành file mới có ghi kích thước trong tên, ví dụ portrait-4000px.jpg, để bản gốc vẫn nguyên vẹn và có thể quay lại làm với mức nhỏ hơn.

Năm thứ quyết định ảnh trông có tự nhiên không

Độ phân giải là mức trần, không phải kết quả. Ảnh mềm phóng lên 4K vẫn là ảnh mềm, chỉ lớn hơn, và làm nét thêm chỉ khiến chỗ mềm lộ rõ hơn. Năm điều dưới đây mới thực sự thay đổi kết quả.

• Chọn mức phóng theo ảnh gốc. Ảnh sạch 2000 điểm ảnh phóng gấp đôi luôn đẹp hơn ảnh thu nhỏ 500 điểm ảnh bị kéo lên gấp tám. Nếu bản gấp bốn trông như sáp, hãy quay về ảnh gốc và làm lại ở mức gấp đôi.
• Xử lý nhiễu trước khi xử lý kích thước. Ảnh chụp màn hình và JPEG bị nén mạnh có những ô vuông dọc theo viền tương phản cao, và các ô đó cũng lớn lên cùng mọi thứ khác. Nếu cùng tấm ảnh đó có bản xuất sạch hơn, hãy dùng bản ấy.
• Chữ nhỏ thì đánh lại chứ đừng phóng to. Nét mảnh và tương phản gắt là thứ khó dựng lại nhất: ruột chữ dính vào nhau và chữ trông như viết tay. Nếu dòng chữ quan trọng, hãy phóng to rồi đặt lại chữ.
• Rung tay không kéo lại được. Nếu cả khung hình bị kéo lệch về một hướng, phóng to chỉ trả về vệt kéo sạch hơn, và làm nét khiến vệt đó lộ rõ hơn.
• Giữ lại chút bề mặt da. Khuôn mặt phóng to mà da nhẵn không thấy lỗ chân lông chính là chỗ giả nhất khi xem ở 100%.

Chỗ hay hỏng và cách gỡ lại

Kiểu hỏng quen thuộc nhất là ảnh chân dung cỡ nhỏ, lấy từ một ảnh đại diện bé xíu hoặc từ ảnh chụp màn hình cuộc gọi video. Đôi mắt chỉ vài trăm điểm ảnh khi phóng lên sẽ có lòng trắng bóng như nhựa, lông mi dính thành một đường kẻ mắt, và cả vết trên da lẫn bụi trên ống kính cũng được vẽ lại thành đặc điểm cố định. Đừng sửa tiếp trên file đó. Quay về ảnh gốc, hạ mức từ gấp bốn xuống gấp đôi rồi làm lại: phần lớn chi tiết bịa sẽ tự biến mất.

Kiểu hỏng thứ hai nằm ở những vùng ảnh không có dữ liệu. Áo trắng cháy sáng dưới nắng, áo khoác đen không còn chi tiết vùng tối, hay vệt phản chiếu trên cửa kính. Gần như không có điểm ảnh nào để tham chiếu, nên công cụ đưa ra một phỏng đoán gọn gàng: nhìn từ xa thì được, xem ở 100% là nhoè thành mảng. Những chỗ bị che khuất cũng vậy, như khuôn mặt sau bàn tay hay đôi mắt dưới vành mũ. Dựng lại chỉ có thể đoán từ vùng xung quanh.

Trước khi đưa đi in, hãy in thử một tờ ở đúng kích thước thành phẩm. Đường viền trông gắt khi xem ở 100% trên màn hình có thể dịu lại trên giấy mờ, và một file chỉ để xem trên màn hình thì không có lý do gì phải phóng to bằng file chuẩn bị vào nhà in.

Phóng to trước hay chỉnh sửa trước?

Với ảnh sản phẩm, ảnh chân dung và ảnh nội thất, thứ tự thường là dọn ảnh trước, phóng to sau cùng. Xoá đồ vật, đổi nền hay sửa màu bị lệch làm trên file nhỏ dễ hơn: ít điểm ảnh hơn cho công cụ đọc sai, và lần dựng lại phía sau sẽ hoà vùng vừa sửa vào bề mặt xung quanh nên đường ghép khó thấy. Ảnh sản phẩm cần cạnh dài khoảng 2000 điểm ảnh, màn hình sự kiện và ấn phẩm nhìn từ xa đều đi theo thứ tự này.

Ngoại lệ là file chuẩn bị cho in: hãy phóng to từ bản gần với ảnh gốc nhất còn dùng được, rồi chỉnh sửa trên file lớn, để mọi chỗ sửa nằm đúng ở độ phân giải cuối cùng chứ không bị lấy mẫu lại về sau. Nhưng đừng đưa file đã phóng to qua thêm một vòng chỉnh sửa kiểu tạo mới, vì bề mặt bịa sẽ chồng lên bề mặt bịa. Bài viết ở liên kết dưới đây nói về lựa chọn tương tự ở phía ảnh sản phẩm.